بهداشت و گزارش های پزشکی شماره 210 صفحه یکم، تهیه و تنظیم از دکتر پرویز قدیریان، برگرفته از نشریه شهروند




دكتر پرويز قديريان استاد دانشگاه مونتريال در تغذیه و استاد دانشگاه مک گیل در سرطان شناسی و كارشناس سازمان بهداشت جهاني است.


































































 


گریپ فروت بروز سرطان سینه را افزایش می دهد
این هفته اکثر رسانه های جمعی خبر رابطه مصرف گریپ فروت و افزایش بروز سرطان سینه را با آب و تابی بی نظیر گزارش کردند. این نتیجه بررسی پژوهشگران آمریکایی است که در مجله British Journal of Cancer به چاپ رسیده است. در این بررسی پژوهشگران 50 هزار زن را به مدت 20 سال زیر مطالعه و پیگیری قرار داده و دریافتند که در این مدت 1657 نفر به سرطان سینه دچار شده اند. روش زندگی و تغذیه و عوامل مربوط به آن به دقت مطالعه گردیده و در نهایت نشانگر آن است خانم هایی که هر روز حدود یک چهارم میوه گریپ فروت مصرف می کردند 30 درصد بیشتر از آنهایی که چنین نمی کردند به سرطان سینه دچار شده اند. البته باید اضافه کرد که همه این خانم ها یائسه بوده و در ضمن هورمون مصنوعی برای پیشگیری عوارض یائسگی مانند گر گرفتن و عرق کردن و همچنین برای جلوگیری از بروز استئوپوروز یا پوکی استخوان استفاده می کرده اند.
ما می دانیم که در گریپ فروت ماده ای به نام Dihdroxybergamottin وجود دارد که اثر آنزیمی به نام Cytochrom (Cyp3A4) را که در روده کوچک ترشح می شود و کارش متابولیسم مواد شیمیایی مانند داروها است خنثی می کند و در نتیجه اثر دارو مضاعف شده و مشکلات پیچیده ای را به وجود می آورد که گاهی این عکس العمل بین گریپ فروت و داروی مورد بحث ممکن است باعث از دست رفتن جان شخص شود. این پژوهشگران عقیده دارند که ماده موجود گریپ فروت بر روی استروژن اثر گذاشته و قدرت سرطان زایی آن را افزایش می دهد و Cyp3A4 هم به علت غیرفعال شدن عملی انجام نمی دهد. در این بررسی خیلی از عوامل مهم در نظر گرفته نشده که یکی از آنها اسامی داروهایی است که توسط خانمها در این مدت مصرف شده است.
قبلا در همین صفحه تغذیه و بهداشت خانواده بارها در مورد عکس العمل دارو و گریپ فروت مطالبی به اطلاع خوانندگان عزیز رسیده و توصیه شده بود که به هیچ عنوان نباید داروهای پایین آورنده کلسترول خون، فشار خون، افسردگی، سرطان، مسکن ها، داروهای بیماریهای قلبی و آنتی هیستامین ها (داروهای آلرژی) را با آب و یا خود گریپ فروت مصرف کرد، زیرا به خاطر بروز عکس العمل شدید و مضاعف شدن قدرت داروها ممکن است مشکلاتی به وجود آید و گاهی سبب مرگ شخص شود. مثلا وقتی شخصی داروی پایین آورنده فشار خون مصرف می کند انتظار دارد که فشار خون مورد بحث تقلیل یابد ولی با مصرف گریپ فروت اثر این دارو چند برابر شده و فشار خون به شدت کاهش پیدا می کند و سبب توقف حرکت قلب و موجب مرگ بیمار می شود. اینگونه اتفاقات به کرات گزارش شده و هر ساله عده زیادی از مردم ندانسته جان خودشان را از دست می دهند.
در یک مطالعه علمی در فلوریدا معلوم شد که 12 ساعت قبل و بعد از مصرف داروهای ذکر شده در بالا نباید گریپ فروت مصرف کرد، زیرا ماده شیمیایی موجود در گریپ فروت به مدت طولانی در خون باقی می ماند و بر روی داروها اثر می گذارد. همین پژوهشگران انواع گریپ فروتها و بعضی از محصولات مرکبات را نیز بررسی کرده اند. آنچه که مسلم است گریپ فروتهای رنگین (قرمز) و بعضی از پرتقالها حاوی ماده شیمیایی مورد بحث هستند و بر روی داروها اثر می گذارند.
به طور کلی باید منتظر نتایج بررسیهای پژوهشگران دیگر در آینده بود و دید که چطور مصرف گریپ فروت در خانم های یائسه که هورمون استروژن می خورند باعث ازدیاد بروز سرطان سینه می شود. در عین حال باید به این امر توجه کرد که تحقیقات علمی به وضوح ثابت کرده است که ماده شیمیایی موجود در گریپ فروت می تواند باعث از کار افتادن آنزیم مسئول متابولیسم داروها در روده شده و به طور خطرناکی مواد شیمیایی موجود در دارو را وارد جریان خون کند. به همین دلیل نباید در موقع مصرف داروها و هورمون ها گریپ فروت خورد.
عوارض جانبی عکس العمل گریپ فروت و داروها در بدن، از کار افتادن کلیه ها، بالا رفتن فشار خون و صدمه غیرقابل جبران به ماهیچه های بدن است. در موقع خرید دارو از دکتر داروساز سئوال کنید که آیا این دارو با غذا، محصولات گریپ فروت در بدن عکس العمل به وجود می آورد یا خیر. در ضمن اگر اتفاقا دارویی با گریپ فروت مصرف شد و موجب ناهنجاریهایی گردید بلافاصله باید با پزشک معالج مشورت شود و از مصرف گریپ فروت خودداری گردد.

اخبار کوتاه پزشکی
ـ بیمارانی که به عارضه سینه پهلو یا Pneumonia دچار هستند حدود 20 درصد بیشتر از دیگران در معرض بروز سکته قلبی قرار دارند و امکان از دست رفتن جانشان زیادتر است.
ـ میزان بروز سکته مغزی در زنان میانسال بالاتر از مردان هم سن خود می باشد.
ـ در 30 سال گذشته میزان مرگ و میر به علت بیماری قند در مردان به طور چشمگیری کاهش یافته ولی این رقم در زنان ثابت مانده است.
ـ مردان، افراد مسن و همچنین افراد ثروتمند بیشتر از همه در معرض ابتلا به سرطان پوست قرار دارند که روش زندگی نقش مهمی در این زمینه دارد.
ـ پسته رژیم غذایی روزانه می تواند سبب تقلیل کلسترول بد خون و افزایش کلسترول خوب خون شود. به عبارت دیگر افرادی که هر روز 15 درصد انرژی مورد نیاز خود را از پسته دریافت می کنند پس از حدود 4 هفته کلسترول خونشان به طور چشمگیری تغییر یافته و در نهایت بهزیستی قلب و عروق آنها تضمین می شود.